Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα (What today, What tomorrow. What Now) -- 1952

Probably the most famous version of this song was recorded by Μαρίκα Νίνου (Marika Ninou), with her characteristic piercing plaintive style, along with Τσιτσάνης Βασίλης. But, this is an especially compelling contemporary rendition performed by η ρεμπέτισσα της Θεσσαλονίκης, the Rembetissa of Thessaloniki, as Μαριώ (Mario) [Μαρία Κωνσταντινίδου (Maria Konstadinidou)] is sometimes known.

The song's rhetorical refrain, what today, what tomorrow, what now? Engages one side a debate about a separation and whether it could have been avoided and perhaps can be undone. This provides a rich scope for interpretation. Marika's version being one of rumination and ambivalence while Mario's being one of passion and bitterness.



Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα (1952)

Μουσική: Τσιτσάνης Βασίλης
Στίχοι: Τσάκαλος Γεράσιμος

Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα Ας καθαρίσουμε μια ώρα αρχύτερα Του χωρισμού μας έφτασε η ώρα Μπορεί και για τους δυο να ’ναι καλύτερα Ας καθαρίσουμε μια ώρα αρχύτερα Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα Τι αν περιμένουμε, τι θα κερδίσουμε Αφού η γκρίνια ξέσπασε σαν μπόρα Στο δρόμο αυτό κι οι δυο θα δυστυχήσουμε Κι αν περιμένουμε, τι θα κερδίσουμε Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα Αφού δε γίνεται μαζί να ζήσουμε Κι αφού μας πήρε πια η κατηφόρα Καλύτερα από τώρα να χωρίσουμε Αφού δε γίνεται μαζί να ζήσουμε

before then separation | | Δις rain pour | | Δις descent | | Δις

------ Μετάφρασης (translation)------

What today, what tomorrow, what now?
If we could erase the previous hour
The hour that lead to our separation
Perhaps, for the two of us it would have been better
If we could erase the previous hour.

What today, what tomorrow, what now?
If we wait, what would be gained?
Since the complaining was like a torrent
On that road we two would have come to misfortune
And if the wait what would be gained?

What today, what tomorrow, what now?
Since living together is not going to happen
And since we've taken the descent again,
it's better that we separate
Since living together is not going to happen

Χωρίσαμε ένα δειλινό (We seperated one evening) -- 1949

Χωρίσαμε ένα δειλινο, We Parted One Sunset, sung here by Sotiria Bellou was also recorded as a duet with her and Vasilis.



Χωρίσαμε ένα δειλινό (1949)

Μουσική: Τσιτσάνης Βασίλης
Στίχοι: Τσιτσάνης Βασίλης

Χωρίσαμε ένα δειλινό με δάκρυα στα μάτια Η αγάπη μας ήταν γραφτό, να γίνει δυο κομμάτια Πονώ σαν συλλογίζομαι τα όμορφα τα βράδια που μου ’δινες γλυκά-γλυκά όρκους, φιλιά και χάδια Με μια λαχτάρα καρτερώ και πόνο στην καρδιά μου Ίσως γυρίσεις γρήγορα ξανά στην αγκαλιά μου

evening fortune ruminate oath, caress craving, wait

------ Μετάφρασης (translation)------

We parted one sunset
With tears in the eyes
It was written that our love
Was to become split into two pieces.

I'm pained when I think
Of the beauty of that night
That we gave sweets
oaths kisses and caresses

With yearning I've waited
With pain in my heart
Perhaps you'll return quickly
Again into my arms?

Φίλησέ με (Kiss Me) – 1948

A light piece by Σουγιούλ Μιχάλης Originally performed in the in 40s and 50 by Jenni Chartou (Χαριτου, Τζένη), Sofia Vembo (Βέμπο , Σοφία) and (in the linked to performance) Kakia Mendri (Μενδρη, Κάκια).



Φίλησέ με (Kiss Me) – 1948

Μουσική: Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Σουγιούλ Μιχάλης

Μπορώ να στο κρύψω μα θα 'ταν κουτό και μη με μαλώνεις γι’ αυτό κι’ ας μη σε δαγκώνει μια ζήλεια τρελή δοκίμασα κι’ άλλο φιλί Μα μόνο μαζί σου για πρώτη φορά τη νοιώθω μια τέτοια χαρά με δυο σου φιλάκια φερμά φλογερά πετάω σαν να 'χω φτερά Φίλησε με, φίλησε με, φίλα στόμα λαιμό και μαλλιά φίλησε με, φίλησε με, τα φιλιά είν’ ωραία δουλειά φίλησε με αγάπη μου ακόμα με σκοπό με σκοπό το 'να στόμα να λέει στ’ άλλο στόμα σ’ αγαπώ σ’ αγαπώ Μακριά σου οι ώρες αργά πως περνούν τι σκέψεις που με τυραννούν μα τι ευτυχία που νοιώθω χρυσή σαν είσαι κοντά μου εσύ με δυο σου λογάκια πολύ τρυφερά καινούρια τη κάθε φορά και μ’ ένα φιλί στης νυχτιάς τη σιγή παράδεισο βλέπω τη γη Φίλησε με, φίλησε με...

silliness mock ground intent

------ Μετάφρασης (translation)------

I'm able to hide my former silliness,
And you, don't say anything about it,
And don't let jealousy bite you,
Give me another kiss
Only when I was with you for the first time
Did I feel such bliss
with just too two little kisses I'm
flying turbulently above the ground without wings.

Kiss me, kiss me kiss mouth, neck and hair
Kiss me, kiss me the kisses are beautiful work
Kiss me my love yet with intent, with intent
One mouth speaks to the other mouth I love you.

Far from you time passes slowly,
What are you thinking that torments me
But what success I feel gold
when you're close t me
With just two soft words
That does the trick every time
and with a kiss in the peaceful night
There is paradise on earth

Kiss me, kiss me kiss mouth, neck and hair
Kiss me, kiss me the kisses are beautiful work
Kiss me my love yet with intent, with intent
One mouth speaks to the other mouth I love you.

Κάποια μέρα θα γυρίσει κι ο τροχός (Someday the wheel will turn) -- 1951

The piece, sung by Fotis Polimeris (Φωτης Πολυμέρης), was featured in the movie: Εκείνες Που δεν Πρέπει ν' Αγαπούν (Those Who Don't Need to Love), and is representative of the Archonto Rebetiko, aρχοντορεμπέτικο, style, which fused elements of the Rebetico with other elements of Greek popular music along with popular European and American elements. It was seen as an up market or refined form of the Rebetico, suitable for respectable bars and clubs,and might sound to many now as inauthentic. But it had a major effect on Greek music and in it one can see the virtues and vices of it in much of the Laiki music that would follow, a style for which the Archonto Rebetiko was a direct antecedent.



Κάποια μέρα θα γυρίσει κι ο τροχός (Someday the wheel will turn) -- 1951

Μουσική: Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Σακελλάριος Αλέκος

Μην κοιτάς που 'μαι μπατίρης μην κοιτάς που 'μαι φτωχός Κάποια μέρα, κάποια μέρα θα γυρίσει κι ο τροχός Μ' απαρνήθηκαν οι φίλοι κι έχω μείνει μοναχός Κάποια μέρα, κάποια μέρα θα γυρίσει κι ο τροχός Τι να γίνει μια κι ο κόσμος έτσι είναι δυστυχώς Κάποια μέρα, θα γυρίσει κι ο μπαμπέσης ο τροχός

stone-broke (Turkish: batırmak) wheel renounced treacherous (Albanian: pabese)

------ Μετάφρασης (translation)------

Don't look at my delinquency
Don't look at my poverty
Some day, some day
The wheel will turn.

Friends have renounced me
And left me all alone
Some day, some day
The wheel will turn

What is the whole world
But difficulty?
Some day, that treacherous
Wheel will turn.

Χιλιάδες όνειρα (Tousands of Dreams) -- 1950

This is another piece by Tonis Maroudas (Μαρούδας, Τώνης), this time a tango, performed by Maroudas with The Three Guitars (Τρίο Κιτάρα). Like Maroudas' previous work I linked to, this one is sung by Nina Lotsari (Λοτσάρη, Nίνα). The instrumentation, using an orchestra of classical guitars and Greek instruments, such as the bouzouki is an especially successful one for the tango. It would be an interesting experiment to put to use on a full tango program.



Χιλιάδες όνειρα (1950, tango)

Μουσική: Μαρούδας Τώνης
Στίχοι: Μαρούδας Τώνης

Πέρασα χτες απ' τα γνωστά μας τα δρομάκια εκεί που κάποτε διαβαίναμε μαζί μα δεν ακούω να κελαϊδούνε τα πουλάκια όλα μαράθηκαν και τίποτα δε ζει Σαν να θρηνούν αγαπημένη τον χαμό σου τα φύλλα πέφτουν μαραμένα απ' τα κλαδιά κι όλα προσμένουνε ξανά τον ερχομό σου γιά να σκορπίσης σαν και πρώτα ευωδιά Χιλιάδες όνειρα γιατί πήγαν χαμένα τα τόσα όνειρα και τα τόσα φιλιά έτσι είναι στη ζωή τα σκληρά πεπρωμένα να μένουν όνειρα όρκοι, χάδια φιλιά Γνώστικέ φίλη μου το ξέρω το καημό μου Μες το κρασί μου είναι αύρω κανείς μονιά Αλλά το κόλπα εγώ περνάω το γερό μου Και γιατί τόση που με δέρνει απονιά. Έτσι είναι πάντα στη ζωή έτσι συμβαίνει Η ιστορία απογίνεται συχνά Κάθε ωραίο που γεννιέται να πεθαίνει να μένει σέρις (?) και μόνο στα στερνά. Χιλιάδες όνειρα για θα πήγεν για μένα τα τόσα όνειρα και τα τόσα φιλιά έτσι είναι στη ζωή τα σκληρά πεπρωμένα να μένουν όνειρα όρκοι, χάδια φιλιά έτσι είναι στη ζωή τα σκληρά πεπρωμένα να μένουν όνειρα όρκοι, χάδια φιλιά

call (when made by a bird) wither smile scent fate cuddling

------ Μετάφρασης (translation)------

Yesterday, I passed by an old, familiar little street.
There, where we used to meet,
But I don't hear the singing of the birds,
Everything was withered, nothing lived

As though they were grieving your beloved smile
The withered leaves fall from the branches
And everything waited for you to return.
When they'll unfurl themselves and become scented

Thousands of dreams because they went awry
And some dreams and such kisses
Thus is life the hardnesses brought
The sworn dreams stay, a thousand kisses

…
…
But the trick I pass my age
And because of that brings me suffering
This is how life unfolds,
This is how has always been,
Everything beautiful must die,
….

Thus is life the hardnesses brought
The sworn dreams stay, a thousand kisses

Μ’ έκαψες, μ’ έκαψες (You burn me) -- 1951

Originally sung by Nikos, Goubaris (Γουνάρης, Νίκος) this piece by Michalis Sougioul (Σουγιούλ, Μιχάλης) is not one you'll find in many current repertoires. But the song was quite popular at the time and both the song-smithing and performance are workmanlike. If it fails to appeal to the modern ear, it's on account of changing tastes and fashion rather than a defect in execution.



Μ’ έκαψες, μ’ έκαψες

Μουσική: Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Σουγιούλ Μιχάλης

Όπου σε πιάσει κανείς θα καεί φλόγες πετούν οι ματιές σου μου 'χεις ανάψει φωτιά στη ζωή με τις τρελές τις ψευτιές σου Και με τα χείλη σου τα φλογερά καίει το γλυκό σου το στόμα κι’ όποιος σε δει στη ζωή μια φορά στάχτη τον κάνεις και πτώμα Μ’ έκαψες, μ’ έκαψες, μ’ έκαψες μόνο με μια σου ματιά μ’ άναψες, μ’ άναψες, μ’ άναψες μέσ’ τη καρδιά μου φωτιά Μ’ έκαψες, μ’ έκαψες, μ’ έκαψες μ’ άναψες φλόγα τρελή φίλα με, φίλα με, φίλα με όσο μπορείς πιο πολύ για να μου σβήσεις τη φλόγα μου μ’ ένα γλυκό σου φιλί

------ Μετάφρασης (translation)------

Whoever catches a glimpse of you, bursts into fire
Flame jump your your eyes
My life is consumed with fire
With the madness of your fibs
And with your flaming lips
Your mouth burns sweetly
Who ever looks upon you even once in their life
Is reduced to ashes

You burn me, You burn me, You burn me
With only one glance

You light me, you light , you light
Within my heart a fire

You burn me, You burn me, You burn me
You light flames of madness

Kiss me, kiss me kiss me
As only you can do so well

The only way to extinguish my flames
Is with your sweet kiss.

Όλα ρημάδια (Everything's wrecked) -- 1951

Sofia Vembo (Βέμπο, Σόφια) employs a sung-spoken style reminiscent of Marlene Dietrich with whom she's roughly contemporary. I've added a performance of Dietrich's from a few years after Vembo's to that demonstrate this affinity. Vombo's vocals together with embryonic laiki arrangement makes the piece striking and powerfully evocative.



Όλα ρημάδια

Μουσική: Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Τραϊφόρος Μίμης

Μαύρα ρημάδια ένα γύρω μου κοιτώ Μέσα στην άραχνη ζωή μου και τη στείρα Βρέχει στο μάγουλο το δάκρυ μου καυτό Απ’ τα χτυπήματα που μου ’δωσε η μοίρα Κούφια τα στήθια μου και άδεια Κι όλα ρημάδια, όλα ρημάδια Κι εσύ με γέμισες σημάδια ένα σωρό Μαύρες βολές όλοι οι όρκοι σου γινήκαν Κι αναρωτιέμαι διαρκώς και απορώ Τόσα φαρμάκια που με πότισαν πού μπήκαν Πληγές εγίνανε τα χάδια Κι όλα ρημάδια, όλα ρημάδια Και το παιδί μας που με γιόμιζε πνοή Και που για χάρη του οκάδες πίκρες ήπια Κι εκείνο το ‘χασα και όλη μου η ζωή Χωρίς χαμόγελα κυλά και καρδιοχτύπια Ζωή πικρή χαμένη κι άδεια Κι όλα ρημάδια

spidery, barrenness | | Δις fill pre-metric weight, about one half pound

------ Μετάφρασης (translation)------

I see black black decay around me
In my spidery, barren life
My hot tears have found my cheeks.
From the blows fate has given me
My hands hand exhausted and empty
Everything's wrecked, everything's wrecked

You filled me with black arrows
Which your oaths became
And I ask myself, tearfully, and wonder:
Such poison I've been given to drink
And how I've been wounded by ruin
Everything's wrecked, everything's wrecked

And our child, who filled me with spirit
And that whose joy bitter weights I bore mildly
Without the rolling laughter and and heartbeats
Life is ruined and empty
Everything's wrecked, everything's wrecked

Μόνο κοντά σου (Only close to you) -- 1938

Sostos Panagopoulos (Παναγοπούλος, Σωτός) and Jeni Charitou (Χαρίτου, Τζενη) sing a duet by (Takis Morakis) (Μωράκης, Τάκης) and Kostas Kofinopis (Κοφινώπης, Κώστας) for the lovelorn.



Μόνο κοντά σου (1938)

Μουσική: Μωράκης Τάκης
Στίχοι: Κοφινιώτης Κώστας

Καιρό έψαχνα φως μου να βρω μιά τέτοια αγάπη θησαυρό και να που ήρθες όλο δροσιά να δω κι εγώ πρώτη φορά τη χαρά Μόνο κοντά σου είν' όμορφη η ζωή η αγκαλιά σου είν' άνοιξης πνοή μόνο κοντά σου είν' η στιγμή μεγάλη μόνο κοντά σου ανθίζει όλη η γη Εσύ είσαι τ' Απρίλη το φως και κάθε πόθος μου κρυφός Γελάς και σκύβουν τ' άστρα θαρρείς να σου γεμίσουν με φιλιά τα μαλλιά Μόνο κοντά σου είν' όμορφη η ζωή η αγκαλιά σου είν' άνοιξης πνοή μόνο κοντά σου είν' η στιγμή μεγάλη μόνο κοντά σου ανθίζει όλη η γη

bloom desire stoop, presume

------ Μετάφρασης (translation)------

For ages I searched for my light
For such a treasured love
And you came coolly
and I saw joy for the first time.

You are the April light
And every hidden yerning
You laugh and the stars stoop, one assumes,
to fill your hair with kisses.

Only near you is a beautiful life
Only in your arms can one breath freely
Only near you is the pregnant moment
Only near you blooms all the earth

Να με παίρνανε τα σύννεφα (Take me clouds!) - 1951

Sofia Vembo (Βέμπο, Σοφία ), again paired with music and lyrics from Leo Rapitis (Ραπίτης, Λεό) and Mimis Traiforos (Τραϊφόρος, Μίμης ) respectively, sings about needing a vacation. Though, her proposed escape to a desert island, especially after her song about the urban delights of Athens, makes me think that perhaps I'm missing something in my translation.



Να με παίρνανε τα σύννεφα (1951)

Μουσική: Ραπίτης Λεό
Στίχοι: Τραϊφόρος Μίμης

Σε πνίγουν κάθε στιγμή δίχως αφορμή στρατιές θυμοί, ζήλευες και στεναγμοί κι’ ενώ η σκιά σου είμ’ εγώ που ξεκίν' εγώ με το μυαλό μου θολό παρακαλώ Να με παίρνανε τα σύννεφα, οι άνεμοι τα κύματα να με πας σ’ ένα έρημο νησί να γλυτώσω απ’ τη ζήλεια σου κι’ απ’ όλα σου τα πείσματα κι’ απ’ τις πίκρες που μου 'δωσες εσύ Μα δεν θα χωρίσουμε ποτέ και θα πεθάνουμε ερασταί κι’ ας με κουράζει ο έρωτας σου κι’ ας πικραίνομαι κοντά σου και θα φεύγουνε τα σύννεφα, οι άνεμοι τα κύματα και θα είμαστε πάντοτε μαζί Κοντά μου ήρθες εσύ σαν αυγή χρυσή κι’ ένας γαλανός έλαμψε ουρανός μα όλη η άνοιξη αυτή έχει πια σβηστεί κι’ ενώ τρελά σε φιλώ παρακαλώ Να με παίρνανε τα σύννεφα, οι άνεμοι τα κύματα να με παν σ’ ένα έρημο νησί να γλυτώσω απ’ τη ζήλεια σου κι’ απ’ όλα σου τα πείσματα κι’ απ’ τις πίκρες που μου 'δωσες εσύ Μα δεν θα χωρίσουμε ποτέ και θα πεθάνουμε ερασταί κι’ ας με κουράζει ο έρωτας σου κι’ ας πικραίνομαι κοντά σου και θα φεύγουνε τα σύννεφα, οι άνεμοι τα κύματα και θα είμαστε πάντοτε μαζί

occasion envy, groan murky save tantrum boyfriend

------ Μετάφρασης (translation)------

You're drown all the time without occasion
The angry rank and file jealous and hardened
And as I follow your shadow
my mind wanders

Take me clouds! The wind, the rains
Take me to a desert island
To save me from your jealousy
and all of your tantrums
and from the complaints you give me

But we'll never leave
our romance will die
But if when you become bored
and irritated
If we're carried by the clouds, the wind and the waves
We'll be always together

you came to me like a golden sunrise
And a blue lit sky
But that whole beginning has been extinguished
And as madly I kiss you, please!

Take me clouds! The wind, the rains
Take me to a desert island
To save me from your jealousy
and all of your tantrums
and from the complaints you give me

Άστα τα μαλλάκια σου (Pull Back Your Hair) - 1951

Fotos Polymeris (Φώτος Πολυμέρης) sing a of the whipping winds of the south, whether the craggy beaches of Southern Peloponnese or one of the arid island we can't be sure.



Άστα τα μαλλάκια σου

Μουσική: : Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Σακελλάριος Αλέκος

Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα άστα ν’ ανεμίζουνε στην τρελή νοτιά Τώρα που τα νιάτα σου είν’ ολανθισμένα Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα Τη γαλάζια θάλασσα κοίτα την πλατιά κι άστα ν’ ανεμίζουνε στην τρελή νοτιά Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα άστα ν’ ανεμίζουνε στην τρελή νοτιά Θα ’ρθει αλίμονο καιρός, άκου με και μένα που δεν θα ’χεις κόκκινα χείλη σαν φωτιά Θα ’χεις τότε τα μαλλιά καλοχτενισμένα Θα ’ρθει αλίμονο καιρός, άκου με και μένα Που θα σβήσει η λάμψη αυτή που ’χεις στη ματιά και δεν θα ’χεις κόκκινα χείλη σαν φωτιά Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα άστα ν’ ανεμίζουνε στην τρελή νοτιά Ήρθε τώρα η άνοιξη, θα ’ρθει καλοκαίρι κι ύστερα φθινόπωρο θα ’ρθει σκυθρωπό Στον τρελό τον ώμο σου σ’ άπλωνα το χέρι Ήρθε τώρα η άνοιξη, θα ’ρθει καλοκαίρι Θα σου πουν χίλιες φορές χίλια σ’ αγαπώ κι ύστερα φθινόπωρο θα ’ρθει σκυθρωπό Άστα τα μαλλάκια σου ανακατωμένα άστα ν’ ανεμίζουνε στην τρελή νοτιά

pull-back flutter

------ Μετάφρασης (translation)------

Pull back your tangled hair
Pull it back so it may flutter in the crazy South
Now that your youth's in full bloom
Pull back your tangled hair

Look at the wide blue sea
And pull back your tangled hair.
Pull back your tangled hair
Pull back which is blown in the crazy South

Woeful weather will come, listen to me,
When you won't have lips red as a flame
You'll have well styled hair
And woes will come, listen to me

That the light in your eyes will be extinguished
And your lips won't be like a flame.
Pull back your tangled hair
Pull back which is blown in the crazy South

Now the Spring has come, Summer will come
And then Fall, and then come hardships
On your crazy shoulder I stretch my hand
Now Spring has come, Summer will come

Let me say one thousand times I love you
And then Fall, hardships will come
Pull back your tangled hair
Pull back which is blown in the crazy South

Χαράμι (Ruin) - 1951

There is nothing that can rival a Greek lament and this one sung by Sofia Vembo (Σοφία Βέμπο) is nearly prototypical. So, many great turns of phase and such striking imagery: στη καρδιά τη σιδερένια (in your heart of iron), αγάπη δράμι (a dram of love), and of course the work χαράμι (waste) from the Turkish word of nearly the same pronunciation, haram. And, of course, there is Sofia Vembo's voice which carries that husky Dietrich-esque, cosmopolitan world weariness that one poster on the YouTube link refers to as a flame in her voice (μια φλόγα στη φωνή), which is apt, as both the song, and the Vembo's are similar to the that of the American Blues torch song singer.



Χαράμι.

Μουσική: Σουγιούλ Μιχάλης
Στίχοι: Τραϊφόρος Μίμης

Χαράμι να σου γίνουν τα ξενύχτια μου κι όλα τα δάκρυα που έχυσα ποτάμι κι οι τόσες πίκρες που για χάρη σου ετράβηξα χαράμι να σου γίνουνε, χαράμι Το ξέρω στη καρδιά τη σιδερένια σου πως δεν υπάρχει πια για μένα αγάπη δράμι και μετανιώνω γιατί όλες οι θυσίες μου χαράμι όλες πήγανε, χαράμι Με πλήγωσε το φέρσιμό σου το άτιμο μου 'κανε μαύρη τη καρδιά μου σαν κατράμι γι αυτό η αγάπη και η πίστη που σου έδειξα χαράμι να σου γίνουνε, χαράμι

loss (Turkish: haram), night vigil | | 2x | | 2x dealings, unjust black as sin | faith | 2x

------ Μετάφρασης (translation)------

My night vigils to you have become a waste
And all my tears have become a river
And all my suffering for your joy brought to wast
Everything I've done for you has become a ruin.

I know that in your heart of iron
that there isn't even a dram of love
And all my treasures transformed to ruin
Everything's been ruined

You unjust deals have wounded me
and made my heart black as sin
and for the love and faith I gave to you,
turned to ruin, ruin.

Όνειρα που για μία νύχτα μόνο (Dream for just one night) -- 1951

Composed by Tonis Maroudas (Μαρούδας, Τώνης), this song was originally popularized by him and The Three Guitars (Τρίο Κιτάρα) in the early 50s. To the modern ear the crooning of Tonis and the somewhat conventional, even schmaltzy orchestration and performances, obscures what is a delicate, yet elegant recollection of that type of dream that one awakes from regretting that it wasn't real. The contemporary performance I've linked to, sung by Nina Lotsari (Λοτσάρη, Nίνα ), provides an excellent interpretation of this piece.



Όνειρα που για μία νύχτα μόνο (Dream for just one night)

Μουσική: Μαρούδας Τώνης
Στίχοι: Φραγγιουδάκης Μίμης

Χτες μου φάνηκε ξανά κι ήρθες πάλι αγαπημένη κι όπως τον παλιό καιρό ήμασταν τόσο ευτυχισμένοι Μα ήταν όνειρο τρελό ναι δεν ήτανε στ' αλήθεια έσβησε στο πρωί όπως λεν στα παραμύθια Όνειρα που για μια νύχτα μόνο όνειρα που κρατάν μια βραδιά σβήνουνε πάντα πριν ξημερώσει και μαραίνουν τα λούλουδα πού 'χα μέσ' την καρδιά

| | | | | Δις

------ Μετάφρασης (translation)------

Yesterday it appeared to me again
And you came again in love
And like the old time
We were so blissful

But it was a mad dream
It wasn't he truth
It extinguished in the morning
Like it was a fairytale

A dream, for one night only
A dream, that they hold for one night
Extinguished always by daybreak
And dies away like the flower
That I hold in my heart.

Ραντεβού στην Αθήνα (Rendevouz in Athens) -- 1951

Sofia Vembo (Σοφία Βέμπο) sings a light composition by Rapitis Leo (Ραπίτης Λεό). Listening to it one can imagine the Athens of 1951, just two years after a the destructive civil war that followed the devastation of World War II, as a sophisticated cosmopolitan city -- by the people that invented the word cosmopolitan and sophistication -- on par with the other European cities of romance, perhaps Venice or Paris. And maybe, with the Greek sun in front of you and after a couple of glasses of blond retsina, it was.



Ραντεβού στην Αθήνα

Μουσική: Ραπίτης Λεό
Στίχοι: Ραπίτης Λεό

Ομορφιές έχει ο κόσμος σωρό μα η Αθήνα και ποιος δεν το ξέρει κάτι άλλο έχει εκείνη θαρρώ που δεν το 'χουνε τ’ άλλα τα μέρη Να γιατί σ’ όποια γη κι’ ουρανό αν με πάει της μοίρας τ’ αγέρι μια στιγμή δεν ξεχνώ της Αθήνας το κάθε στενό Ραντεβού στην Αθήνα οι καρδιές ψιθυρίζουν βαθιά ραντεβού στην Αθήνα για να πιούμε ρετσίνα ξανθιά είμαστε Αθήνα δεσμώτες δικοί σου κι’ όταν φεύγουμε λίγο απ’ τη γη σου ραντεβού στην Αθήνα οι καρδιές ψιθυρίζουν βαθιά Είσαι μάγισσ’ Αθήνα μου εσύ που κι’ ο ήλιος μπροστά σου τα χάνει κι’ όταν πιει δυο ποτήρια κρασί λησμονιέται και κόρτε σου κάνει Κι έτσι έχεις τον ήλιο αγκαλιά που διαρκώς στο χρυσάφι σε ντύνει και χιλιάδες φιλιά τα ξανθά σου γιομίζει μαλλιά Ραντεβού στην Αθήνα οι καρδιές ψιθυρίζουν βαθιά ραντεβού στην Αθήνα για να πιούμε ρετσίνα ξανθιά είμαστε Αθήνα δεσμώτες δικοί σου κι’ όταν φεύγουμε λίγο απ’ τη γη σου ραντεβού στην Αθήνα οι καρδιές ψιθυρίζουν βαθιά

heap lofty thrall, servant made oblivious

------ Μετάφρασης (translation)------

The world has a heap of beauty
but as for Athens, who doesn't know
that it has a charm not found in other places
Yes, because there of the sky and the ground
if I'm taken there by lofty chance
I don't forget for a moment
even one of the Athenian streets.

Rendezvous in Athens, the hearts whisper deeply
Rendezvous in Athens to drink our light retsina
Athens, we're enthralled by you
Even if we leave for a little while
Rendezvous in Athens, the hearts whisper deeply.

You're magic to me, Athens
The sun shining down in front of you
And when you drink two glasses of wine
You'll be in an oblivion of flirtatiousness
And thus you have the sun beams that
unwaveringly dress you in gold
And thousands of kisses
It playfully gives ones hair

Ο Τραμπαρίφας (Taxi driver) - 1951

A light piece about escaping the oppressive Athenian heat to a sea side bar. In what was to become characteristic of Greek laïko (Λαϊκό) music, in contrast to Rebetico, slang words are derived from other European sources, rather than just Turkish: τάλιρα (Italian: lira), ρέμπελη (Italian: rebelo), φουλαριστός (Engish: full!), etc.



Ο Τραμπαρίφας (Taxi driver)

Μουσική: Μιχάλης Σουγιούλ
Στίχοι: Αλέκος Σακελλάριος & Χρήστος Γιαννακόπουλος

Βρε Μανώλη Τραμπαρίφα βάλε τη διπλή ταρίφα, φουλαριστός τράβα ντουγρού στη λεωφόρο του Συγγρού. Απόψε το κορίτσι θέλει θάλασσα κι εγώ ποτέ χατίρι δεν του χάλασα. Όλη μέρα εργασία κούραση κι ορθοστασία, κι από τη ζέστη βρε ζημιά να σου 'ρχεται λίγο θυμιά. Απόψε που την έβγαλα τη μπέμπελη γουστάρω νύχτα δροσερή και ρέμπελη. Στα θαλασσινά μπαράκια μπίρες και καλαμαράκια, κιθάρες, ντέφια και βιολιά και ξάπλες στην ακρογιαλιά. Απόψε που υπάρχουνε τα τάλιρα ρε μάγκες θα οργώσουμε τα Φάληρα.

Taxi driver charging through full, straight straight (Turkish: dogru) grace as normal extreme heat of hanging out little bar tamborine money

------ Μετάφρασης (translation)------

Dear Manoli the taxi driver
charge through,
bandana clad, straight ahead
to Singrou street
Tonight the girl want the sea
and I never deny her what she wants.

All the day I work
hard as usual,
and to get away from the heat, dear rascal,
go to you willingly
Tonight I escaped the heat
to hang out in the night coolness

In the seaside bar,
beers and shrimp,
guitars, tambourines and violins
stretch out on the beach
Tonight I have money,
dear mangas, to tear up Phalerum

Αντιλαλούνε τα βουνά (The mountains echo) - 1951

Stelios Kazantidis (Στέλιος Καζαντζίδης) sings this Rebetiko song of Vasilis Tzitzanis' (Βασίλης Τσιτσάνης) written the plaintive style.

Worry beads, κομπολόι, play a conspicuous roll in Rebetiko songs, in fact there is even a song about loosing them. Indeed, if you listen to many Rebetiko songs, this won't be the last time you hear them rhymed with ρολόι, clock. Something that's surprising to those not native to Greek culture is that despite a similarity to rosaries, worry beads don't have a religious significance.



Αντιλαλούνε τα βουνά (The mountains echo)

Μουσική: Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης

Αντιλαλούνε τα βουνά, σαν κλαίω εγώ τα δειλινά περνούν οι ώρες θλιβερές σ' ένα παλιό ρολόι κι εγώ τους αναστεναγμούς τους παίζω κομπολόι Αντιλαλούνε τα βουνά, σαν κλαίω εγώ τα δειλινά Εμπάφιασ' απ' τα ντέρτια μου κι απ' τα πολλά σεκλέτια μου κουράγιο είχα στη ζωή, μα τώρα που σε χάνω θα είναι προτιμότερο για μένα να πεθάνω Αντιλαλούνε τα βουνά, σαν κλαίω εγώ τα δειλινά Στενάζω απ' τις λαβωματιές κι απ' τις δικές σου μαχαιριές λαβωματιές με γέμισες και μ' έφαγαν οι πόνοι και στη φωτιά που μ' έριξες, τίποτα δε με σώνει

echo evening sigh worry beads overcome, woe heaviness (Turk: seklet)

------ Μετάφρασης (translation)------

The mountains echo
as I cry in the evenings
The hours pass pathetically
with an old clock
And I sigh and
handle my worry beads.

The mountains echo
as I cry in the evenings

I'm overwhelmed by my woe
and by my great burdens
I once had courage for life
but since I lost you
my only wish is death

The mountains echo
as I cry in the evenings

I moan from my wounds
and from your own blades
You've filled me with wounds
and pain gnaws me
and in the flames that you've thrown me in
nothing can save me.

Κάθε Βράδυ Λυπημένη (Every Night I'm Sad) - 1951

Here Marika Ninou (Μαρίκα Νινου) sings in the Piraian style, a song of remonstration against false accusations. Up until the mid 40s vocals in the Piraian style had been the domain of horse voiced men. Under influence of Tsitsanis, Soteria Bella and Marika Ninou introduced women's voices to this style and added to it's artistic range. The famous film Rebetika is in part patterned after her life. Ninou was actually from an ethnically Armenian family, studying in Armenian schools in Greece; her first musical experience were singing in the Armenian church. In fact, one can't help but be struck by the similarities of the female Rebetika vocal style and the plain chant female choirs of the of the Armenian church.

As with many Rebetico lyrics, the meaning of these are somewhat ambiguous. While a straight forward interpretation of the lyrics would be that sung by a woman falsely accused. It's equally possible to interpret them as a rhetorical exercise: that in fact she is not falsely accused: the singer's agenda being to find out what it is that her lover knows and make an emotional appeal, however authentically felt, to persuade him that what he's heard is false. That be the case too, but we the listener can't know the real truth, nor can we however, fail to be persuaded by her appeal.



Κάθε Βράδυ Λυπημένη

Μουσική: Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης

Κάθε βράδυ πάντα λυπημένη κάθε βράδυ βαθιά συλλογισμένη πες μου τι σου είπανε για μένα και τα μάτια σου είναι πάντα βουρκωμένα Κάτι κρύβεις μέσα στην καρδιά σου το διαβάζω το βλέπω στη ματιά σου μήπως με βαρέθηκες να φύγω μη με κάνεις να πεθαίνω λίγο λίγο Μη δακρύζεις πάψε πλέον φτάνει ξέρεις πόσα για σένα έχω κάνει ξέρεις πως υπάρχει αντιζηλία μην ακούς ποτέ την ψεύτρα κοινωνία

rival

------ Μετάφρασης (translation)------

Every evening I'm sad
every evening I'm deep in thought
tell me what they say to you about me
and why your eyes are always filled with tears

You're hiding something in your heart
I can read it in eyes
maybe you're sick of me? I should leave?
don't do this to me, to kill me little by little

Stop crying, enough!
you how much I've done for you
you know how there are always rivalries
don't listen to the lies on the street.

Γιατί Με Ξύπνησες Πρωί (Why do you wake me so early) -- 1951

In this song, Soteria Bellas (Σωτηρία Μπέλλου) sings background to Vassilis Tsitsanis.



Γιατί Με Ξύπνησες Πρωί

Μουσική: Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης

Γιατί με ξύπνησες πρωί μέσα στον ύπνο το βαρύ γιατί την πόρτα μου χτυπάς τι θέλεις τώρα τι ζητάς ωωω! Δε θέλω πια να μ' αγαπάς Να με γελάς κουράστηκα βαριά σε καταράστηκα απ' τη ζωή μου πέρασες με τσάκισες με γέρασες ωωω! Με τσάκισες με γέρασες. Στον ύπνο είχα βυθιστεί και όλα είχαν ξεχαστεί γιατί την πόρτα μου χτυπάς πρωί, πρωί και με ξυπνάς ωωω! Δεν θέλω πια να μ' αγαπάς

| | | Δις am cursed break-up, age

------ Μετάφρασης (translation)------

Why do you wake me so early
Out of my deep sleep?

Why do you know at the door?
What do you want now?
Oooo I don't want you love any more

You jeer at me
How I'm so accursed with you

You've passed through my life
Throwing tantrums and aging me

At least in sleep
I can forget about it all

Why do you wake me so early
Out of my deep sleep?

Γκιουλμπαχάρ (Gioulbahar) - 1951

Rena Dalia (Ρένα Ντάλια) sings this song by Vasilis Tsitsanis (Βασίλης Τσιτσάνης) about Gioul Bahar, a historical figure – the Greek daughter of priest who married the sultan some time in the late 15th century, a short time after the fall of Constantinople. The song has numerous Turkish words, and employs Asia Minor rhythms and vocal style.



Γκιουλμπαχάρ

Μουσική: Τσιτσάνης Βασίλης
Στίχοι: Τσιτσάνης Βασίλης

Κάποια βραδιά μαγική μέσα στο Μισερή την είδα Ήταν ξωτική ομορφιά, η Γκιουλμπαχάρ η γλυκιά Γιαραμπίν το γιαχαμπί, γιαραμπίν το γιαχαβάχ Αχ λουλούδι μου, Γκιουλμπαχάρ Αράπ-χαβάς, γιαβάς-γιαβάς Μου το ’χες πει με φιλιά, σαν σε κρατούσα αγκαλιά Σκλάβος στο γλυκό της φιλί, είμαι στο σεβντά της δεμένος Κλαίω, νοσταλγώ και πονώ, την Γκιουλμπαχάρ δεν ξεχνώ Γιαραμπίμ το γιαχαμπί, γιαραμπίμ το γιαχαβάχ Αχ λουλούδι μου, Γκιουλμπαχάρ Αράπ-χαβάς, γιαβάς-γιαβάς Μου το ’χες πει με φιλιά, σαν σε κρατούσα αγκαλιά

suburb of Rethymnon (Turkey) rose sented yara bin (Turkish: I am wounded?) Arab, melody(Turkish: hava), slowly

------ Μετάφρασης (translation)------

Some night in the Miseri I see her
bewitching beauty, sweet Gioulbahar

You wound me, you wound me
Oh flower, Gioulbahar
The Arab melody: slowly slowly
Gives me kisses
When she holds me in her arms

Slave to her sweet kiss
I am bound with passion for her
I cry, pained by regret
I'll never forget Gioulbahar

You wound me, you wound me
Oh flower, Gioulbahar
The Arab melody: slowly slowly
Gives me kisses
When she holds me in her arms

Θέλω να χορεύω σάμπα (I Want to Dance the Samba) -- 1950

Σμαρούλα Γιουλή sings here to the “new dance” the samba rather then to a swing beat. Of course, the samba wasn't new at the time, having its origins in Brazilian dance music of the late 19th century. However during World War II the US government initiated a good neighbor program in Latin America to promote cooperation and to shore up the region's support. The result of this was a sort of Latin American chic that lasted past the end of the war and was world wide. Greek music in particular was highly influenced by Spanish, Portuguese and Latin American music, a trend that preceded the war and continues to this day.



Θέλω να χορεύω σάμπα

Μουσική: Μουζάκης Γιώργος
Στίχοι: Οικονομίδης Γιώργος

Μ' αυτόν τον καινούργιο χορό στιγμή να σταθώ δεν μπορώ Θέλω να χορεύω να χορεύω μέσ' της σάμπας τον τρελό ρυθμό Μ' έχει πιάσει τρέλα έλα, έλα μέσ' της σάμπας τον γλυκό σκοπό να χορεύω σάμπα με καράμπα όλο σάμπα δίχως τελειωμό σ' αγαπώ, σ' αγαπώ

------ Μετάφρασης (translation)------

With this new dance
I want to dance without stopping even a moment
I want to dance the dance
To the mad rhythm of the samba

I've caught the madness, Ela! Ela!
The sweet plan of the samba
To dance samba with Karamba!
All samba without stopping
That's what I like, That's what I like

Ράσπα απ' το Μεξικό (The Raspa of Mexico) -- 1950

The Raspa is a tune and dance from the Mexican state Veracruz. The Mexican hat dance is a combination of Jarabe Tapatío and La Raspa and it is to that tune that Πωλ Μενεστρέλ (Paul Menestrel) has added is inventive lyrics in The Raspa.



Ράσπα απ' το Μεξικό

Μουσική: (traditional)
Στίχοι: Πωλ Μενεστρέλ (Γιάννης, Χυδίρογλου)

Κουπλέ, ρεφρέν, φιλιά κοκτέιλ μεθυστικό η πιο καλή δουλειά η ράσπα απ' το Μεξικό χορός και τρεις στροφές φιλάκι μετά γλυκό και να χαρές κρυφές η ράσπα απ' το Μεξικό Σαν τη σβούρα στριφογυρνά σαν ζαρκάδι τρέχεις μ' ορμή κι αν την ντάμα σου τυραννάς ειν' η ράσπα η αφορμή Τι τρελός χορός πουν αυτός τι ξεβίδωμα δηλαδή που ο κόσμος ήταν γραφτό στον αιώνα μας να το βρει Για την κάθε ωραία κοπέλα τι απόλαυση το σύρε κι έλα κι ας το λένε και λόξα και τρέλα οι γριές και τα κουτσομπολιά και ενώ ο καβαλιέρος τη σφίγγει σαν να θέλει να της βγάλει το ξίγκι ξεροψήνονται όσο τη σφίγγει γιατί θά 'ρθουν σε λίγο φιλιά

couple, refrain cocktail, alchololic top deer, vehemently in form fortune loves gossip flesh get hot

------ Μετάφρασης (translation)------

Couplets, refain,
kisses, alcoholic cocktail,
and the good works,
the raspa from Mexico
A dance and three turns
A little sweet kiss
And hidden joys
The Raspa of Mexico

Like the top spins,
Like the deer runs fleetly,
The lady you terrorize the lady,
Then the you're doing the dance.

What mad dance is this they say?
Which looks like removing a screw
Where the crowd is in good fortune
in our age to find.

For every beautiful girl
What she loves is to line up and go
and if the say a word and goes crazy
The old women gossip
and as the cavalier holds her
Like he want to haul her around
Things heat up when he holds her
Because she'll give him a little kiss